فرت گیتار یکی از مهمترین اجزای ساز است که بدون آن نوازندگی دقیق و استاندارد تقریباً غیرممکن میشود. آیا تا به حال دقت کردهاید که چرا نتها روی دسته گیتار اینقدر واضح و دقیق به صدا درمیآیند؟ پاسخ در مفتولهای فلزی کوچکی نهفته که به نام فرت شناخته میشوند.
در این مقاله جامع، به طور کامل توضیح میدهیم فرت گیتار چیست، انواع آن، تعداد استاندارد فرت در گیتار کلاسیک، آکوستیک و الکتریک، نشانههای فرسودگی (فرت باز یا وزوز) و نکات نگهداری. اگر هنرجوی گیتار هستید یا قصد خرید دارید، این مطلب دقیقاً برای شماست!
فروشگاه موسیقی بتهوون با عنوان فروشگاه آنلاین گیتار آماده ارائه بهترین گیتار ها به شما عزیزان میباشد .
فرت گیتار چیست و چه وظیفهای دارد؟
فرتها، نوارهای فلزی نازک (معمولاً از آلیاژ نیکل-نقره یا استیل) هستند که به صورت عمودی روی فرتبورد (صفحه انگشتگذاری دسته گیتار) نصب میشوند. این مفتولها دسته را به فواصل دقیق نیمپرده تقسیم میکنند.
وقتی انگشت خود را دقیقاً پشت فرت (سمت نزدیکتر به خرک) قرار میدهید، سیم به فرت برخورد کرده و طول ارتعاشی سیم کوتاه میشود؛ در نتیجه نت مورد نظر تولید میگردد. بدون فرتها، تعیین محل دقیق نتها بسیار دشوار میشود و ساز عملاً کاربردی نخواهد داشت (مثل گیتارهای fretless باس که نیاز به مهارت بسیار بالایی دارند).
نکته کلیدی: فرتها فقط محل نت را مشخص نمیکنند؛ بلکه ارتفاع و شکل آنها (اکشن و کرونینگ) مستقیماً روی راحتی نوازندگی، سرعت بند کردن (bending) و کیفیت صدا تأثیر میگذارد.
تعداد فرت گیتار در انواع مختلف (جدول بهروز ۱۴۰۴)
تعداد فرتها بسته به نوع گیتار و سبک موسیقی متفاوت است. جدول زیر استانداردهای رایج سال ۱۴۰۴ را نشان میدهد:
| نوع گیتار | تعداد فرت استاندارد | رایجترین تعداد | توضیحات دسترسی به فرتهای بالا | مناسب برای سبکها |
|---|---|---|---|---|
| گیتار کلاسیک | ۱۹ فرت | ۱۹–۲۰ | اتصال دسته به بدنه در فرت ۱۲، دسترسی محدود | کلاسیک، فلامنکو، موسیقی سنتی |
| گیتار آکوستیک | ۲۰ فرت | ۲۰–۲۲ | اغلب با کاتاوی (cutaway) برای دسترسی بهتر | پاپ، فولک، کانتری، آکوستیک مدرن |
| گیتار الکتریک | ۲۲–۲۴ فرت | ۲۲ (رایج) / ۲۴ | کاتاوی دوبل، دسترسی عالی تا فرت ۲۴ | راک، متال، بلوز، جاز، پاپ مدرن |
- گیتارهای الکتریک مدرن (مثل مدلهای جدید Ibanez، ESP و Schecter) اغلب ۲۴ فرت کامل دارند تا سولوهای گسترده در متال و پراگرسیو راحتتر اجرا شود.
- گیتارهای کلاسیک هنوز عمدتاً روی ۱۹ فرت ثابت ماندهاند، زیرا موسیقی کلاسیک به ندرت نیاز به نتهای بالاتر از فرت ۱۵ دارد.
- مدلهای آکوستیک الکتروآکوستیک با کاتاوی، دسترسی به ۲۰–۲۲ فرت را بسیار راحتتر کردهاند.
برای خرید گیتار و همچنین اطلاع از قیمت گیتار با شماره های درج شده در سایت تماس بگیرید .
نشانههای فرت باز (فِرِت باز یا وزوز) و دلایل آن
فرت باز یا fret buzz زمانی رخ میدهد که سیم به جای فقط یک فرت، به فرت بعدی هم برخورد کند و صدای وزوز ناخواسته ایجاد شود.
دلایل اصلی در سال ۱۴۰۴:
- فرسودگی فرتها (پوسیدگی یا ایجاد شیار): رایجترین دلیل در گیتارهای سیم فولادی بعد از ۳–۷ سال استفاده سنگین
- فرتهای بلند (high fret): فرتها به طور یکسان ساییده نشدهاند
- اکشن پایین بیش از حد
- انحنا یا پیچخوردگی دسته (تراسرود نامناسب)
- سیمهای خیلی قدیمی یا نامناسب
راهحلهای رایج:
- تنظیم ساده (بالا بردن اکشن یا تنظیم تراسرود) → اغلب مشکل را حل میکند
- Level, Crown & Polish (تراز کردن، گرد کردن مجدد و پولیش فرتها) → محبوبترین سرویس تعمیر در ۱۴۰۴
- تعویض کامل فرتها (Refret) → وقتی فرتها بیش از حد ساییده شده باشند (معمولاً بعد از ۱۰–۱۵ سال استفاده حرفهای)
نکات مهم نگهداری از فرتهای گیتار در ۱۴۰۴
- همیشه پشت فرت فشار دهید (نه روی فرت) تا صدای تمیز داشته باشید.
- بعد از هر جلسه تمرین، سیمها و فرتبورد را با پارچه میکروفایبر تمیز کنید.
- برای گیتارهای سیم فولادی، هر ۱–۲ سال یک بار سرویس فرت (level & crown) توصیه میشود.
- اگر نوازنده حرفهای هستید، فرتهای استیل (stainless steel) دوام بسیار بیشتری دارند (تا ۳ برابر).
- نقاط علامتگذاری (Inlay) روی فرتهای ۳،۵،۷،۹،۱۲،۱۵،۱۷،۱۹،۲۱،۲۴ به پیدا کردن سریع موقعیت کمک میکنند.
نتیجهگیری: فرتها، قلب دقت نوازندگی شما
فرت گیتار نه تنها محل نتها را مشخص میکند، بلکه راحتی، سرعت و کیفیت صدای شما را تعیین میکند. انتخاب گیتار با تعداد فرت مناسب سبک موسیقیتان (۱۹ برای کلاسیک، ۲۲–۲۴ برای الکتریک مدرن) و نگهداری منظم، سالها نوازندگی بدون دردسر را تضمین میکند.
اگر گیتارتان وزوز میکند یا نمیدانید آیا فرتهایش نیاز به سرویس دارد، تیم متخصص فروشگاه موسیقی بتهوون با مشاوره رایگان و سرویس حرفهای level, crown & polish در خدمت شماست.